29 Апреля 2017
19 августа сего года в Москве медиакомпания Tajinfo приобрела популярный радио-канал «Муходжир», вещающий в режиме онлайн во всемирной паутине. Стороны, в том числе прежние владельцы ресурса – уроженцы Таджикистана Рахим Каландаров и Тохир Хамдамов, сумму сделки не раскрывают, ссылаясь на политику конфиденциальности.

Марги ду муҳоҷири қиргиз ва кордхўрии Баҳриддин Воҳимаи навбатии матбуот боз сари номи тоҷикон

Ҳафтаи гузашта боз шумхабарҳое фазои Маскаву қисматҳои марказии Россияро фаро гирифт ва аз кушта шудани 2 тоҷик ва ҳамла болои як нафари дигар бо корд аз сӯи миллатгароёни рус хабарҳои зиду нақиз дар саҳифаҳои интернетиву иҷтимоӣ паҳн шуданд.
Бино ба қавли расонаҳои русӣ субҳи якшанбеи 12 октябр дар ҷангалзори кӯчаи Миклухо Маклайи Маскав тани беҷони ду тан пайдо гардид, ки шаҳрвандони Тоҷикистон ном бурда мешуд.
Дар посух ба муроҷиати мо Муҳаммад Эгамзод, намояндаи расмии Сафорати Тоҷикистон гуфт, дар ҳақиқат дар назди метрои Коломенское Маскав болои шаҳрванди Тоҷикистон ҳамла сурат гирифта, сокини ноҳияи Рудакӣ Баҳриддин Шаропов бо гирифтани чанд зарби корд ба бемористони ин минтақа интиқол шудааст.
- Намояндаи мо аз аҳволи ин шаҳрванди Тоҷикистон хабар гирифт. Бино ба маълумоти худи ҷабрдида, ба ӯ дар ҷои кораш, ки баромадгоҳи метрои Коломенское мебошад, шабона ҳуҷум кардаанд. Вазъаш мӯътадил арзёбӣ мешавад. Сафорати Тоҷикистон дар Маскав, махсусан ҷаноби сафир Имомуддин Сатторов дастури аёдат ва кӯмак ба осебдидаро додааст ва аз мақомоти Россия тақозо кардааст, то дар пайдо намудани омилони ин ҷиноят таъхир нанамоянд. Омилони ин ҷиноят ҳатман ба ҷавобгарӣ кашида хоҳанд шуд, - илова кард дипломати тоҷик.
Ва дар шабакаҳои иҷтимоӣ иддао шуд, ки болои Баҳриддин Шаропов 3 нафар миллатгароёни рус бо нидои «Чурки, вон из России!» ҳуҷум кардаанд.
Ҳамчунин дар саҳзифаҳои интернет наворе чарх мезанад, ки дар он худи ҷабрдида изҳор медорад, ки чанд муддат пеш дар маҳаллаи Нагатинская, ки бо Коломенское ҳамсоя аст, ду нафар муҳоҷирро русҳо “аз ӯ бадтар” карда будаанд.
Бино ба иттилоъи хабаргузориҳои русӣ як нафар ҷинояткорон ҳангоми фирор аз ҷойи ҳодиса телефони ҳамроҳашро афтонидааст ва аллакай ҳарсе ҷинояткорон дастгир шудаанд.
Аммо дар шабакаҳои иҷтимоӣ сухан дар бораи он меравад, ки мақомоти пулис алайҳи ин гурӯҳ танҳо аз рӯи ҷинояти авбошӣ парванда боз кардаанд, ва дар он дар бораи ҳуҷум бар асоси адовати милливу нажодӣ гапе нест.
Дар ҳамин ҳол мақомоти Тоҷикистон шаҳрвандони Тоҷикистон будани 2 нафар муҳоҷири қатлшударо рад карданд.
Дар ин росто Муҳаммад Эгамзод афзуд, ВАО каме ба иштибоҳ роҳ додаанд ва шаҳрвандони Қирғизистонро шаҳрвандони Тоҷикистон муаррифӣ кардаанд.
Пеш аз ин телевизиони русии Lifenews гузоришеро пахш кард, ки дар он кушташудагон шаҳрвандони Тоҷикистон муаррифӣ шуданд.
Бино ба маълумоти пулиси Маскав дар наздикии бинои 21 кӯчаи Миклухо Маклай, дар ҳудуди як ҷангалзори хурд ҷасади хунолуде пайдо кардаанд ва баъди азназаргузаронии минтақа боз як ҷасади дигарро дарёфтанд.
“Ин хабар сафири Тоҷикистонро сахт муассир кард ва зуд моро барои дақиқ кардани ҳуввияти кушташудагон ва омода намудани дархости расмӣ ба мақомоти Русия дастур доданд. Вале, нозири калони шӯъбаи пулис бо номи Руслан Гребенов дар сӯҳбат бо намояндаи сафорат қайд кард,ки кушташудагон шаҳрвандони Қирғизистон мебошанд, на аз Тоҷикистон”, - илова кард котиби якуми Сафорати Тоҷикистон дар Маскав.
Дар ҳамин ҳол пулиси Маскав аз дастгирифтани омилони куштори муҳоҷирини қирғиз ва ҳамла болои шаҳрванди Тоҷикистон Баҳриддин Шаропов хабар додаанд.
Ва аммо бархе ҳомиёни ҳукуки башар мегӯянд, танҳо дар шаби 11 ба 12-уми октябр дастикам 8 нафар мардуми омад мавриди ҳуҷуми мусаллаҳонаи миллатгароёни рус қарор гирифтаанд.
Бо вуҷуди ин, Сафорати Тоҷикистон аз мақомоти рус ҷиддан талаб намудааст, ки ҷузъиёти ҳаводиси ахирро мунсифона таҳқиқ намуда, аз натиҷаи тафтишот Сафоратро дар ҷараён гузорад. «Ҷинояткор бояд тибқи қонун ба ҷавобгарӣ кашида шавад» -изҳор доштааст Сафорат.

Подробнее ...

Муҳоҷири тоҷик дар шаҳри Владимир озмуни шоҳмот доир мекунад

Дар вилояти Владимири Русия бо ибтикори шаҳрванди Тоҷикистон Муҳаммаддӯст Худойқулов соли дуввум аст, ки мусобиқот оид ба шоҳмот доир карда мешавад. Дар ин бора худи Худойқуллов зимни ташриф ба дафтар кории “Тоҷикони Россия” изҳор дошт.
-Агар Худо насиб карда бошаду ин кор амалӣ шавад ин бори дуввум мешавад, ки чунин мусобиқот баргузор мешавад. Ин озмунро ман, як муҳоҷири корӣ, ки худ шоҳмотбози асил ҳастам, бахшида ба зодрӯзи ду президент ҳам президети Тоҷикистон Эмомалӣ Раҳмон ва ҳам президенти Россия Владимир Путин ташкил карда будам ва акнун мехоҳам онро васеътар намоям,- гуфт мусоҳиби мо.
Ба суоли он ки чӣ чиз боиси он шуда, ки як муҳоҷири тоҷик ба чунин иқдом даст задааст, Муҳаммаддӯст гуфт, танҳо муаррифии миллати тоҷик ҳамчун як миллати донишманду соҳибтамаддун.
-Асосан шоҳмот як навъи варзиш аст, ки асосан мағзи сари одам дар он иштирок мекунад. Фикррониву мантиқ ва дурбинии инсонро рушд медиҳад ва мо, ки миллате ҳастем, ки шоҳмот маҳз ба миллати мо аз сӯи миллати ҳинду тӯҳфа шудааст, бояд дар ин самт пешгом бошем. Он нигоҳҳои ҳақиронавуу нописандонаи баъзе аз намояндагони мардуми таҳҷоиро метавонем танҳо бо муаррифии дастовардҳои худ дар соҳаҳои гуногун, аз ҷумла варзиш ва ташкили чорабиниҳои фарҳангиву варзишӣ ба нигоҳҳои меҳрубонона ва эҳтиромона табдил кунем. Дигар роҳ нест. Вақте аввалин бор вориди клуби варзишии шоҳмоти шаҳри Владимир шудам ва гуфтам, ки тоҷикам ва омадам, ки ба клуб аъзо шавам, ба сӯям бо истеҳсозову новобарӣ нигаристанд. Аммо, вақте як як бозиҳоро бурдан гирифтам, назарашону муносибаташон тағйир ёфт. Ана ҳамин тавр ҳар як нафар тоҷик бояд бо рафтору муаррфии худаш миллатро дар кишвар бегона муаррифӣ кунад, - илова кард Муҳаммаддӯст.
Имсол ҳам сафорати Тоҷикистон дар Россия ва ҳам намояндагии Вазорати меҳнат, муҳоҷират ва шуғли аҳолӣ дар қатори ҷамъияти тоҷикони шаҳри Владимир ба гуфтаи мусоҳиби мо аз ин иқдом истиқбол карданд ва ҳатто барои дастгирӣ низ ваъда додаанд.
Муҳаммаддӯст Худойқулов, зодаи ноҳияи Восеи вилояти Хатлон мебошад ва дар вилояти Владимир муҳоҷири меҳнатӣ аст. Ҳамакнун имсол мехоҳад ин мусобиқотро васеъ гардонад ва барои ҳавасмандкунии варзишгарон аз ҳисоби худ тӯҳфаҳо таҳия карда, эълон доштааст, ки ба чемпиони мусобиқот мошини сабукрави тамғаи “Газ-31” - и худашро тӯҳфа хоҳад кард.

 

Подробнее ...

Муҳоҷират дар ИДМ. Ду паҳлӯи як муаммо

Аз ҳамон рӯзе, ки мо ба ИМА омадем, оилаи мо ҳамеша бо муҳоҷирон мушкилӣ дошт.
Эдгар Харбург
Раванди муҳоҷират решаи таърихӣ дорад. Инсоният аз қадимулайём барои дастрас намудани маводи ғизо ва зиндагии беҳтар ҳамеша дар ҷустуҷӯи «граали» худ мебошад.
Агар ба таърихи навини ИДМ назар намоем, мебинем, ки ҳаракати оммавии гурезагон ва муҳоҷирони маҷбурӣ, дар натиҷаи бӯҳронҳои шадиди сиёсӣ ва низоъҳои этникӣ дар ҳудуди собиқ давлатҳои шӯравӣ, ба амал омадааст. Аввалин ҷараёнҳои пурзӯри муҳоҷират дар заминаи муноқишаҳои этникӣ ва муқовиматҳои яроқнок оғоз шудаанд.
Марҳилаи дигари муҳоҷират дар натиҷаи як қатор ҳодисаҳои сиёсие, ки дар ҷумҳуриҳои собиқ давлати шӯравӣ баъди аз ҷониби онҳо эълон гардидани истиқлолияти давлатӣ, аз ҷумла қабули қонун дар бораи забони давлатӣ ва баланд шудани ҳисси ифтихори миллии мардумони таҳҷоӣ, ба амал омаданд. Чунин падидаҳо боиси он шуданд, ки аҳолии русзабони Қазоқистон, Осиёи Миёна, Қафқоз, Молдавия ба Россия, ҳамчунин Украинаву Белоруссия репатриатсия шуданд. Авҷи раванди муҳоҷират дар ин замина ба солҳои 1992-1996 рост меояд. Қисми зиёди муҳоҷирон дар ин марҳила дар Россия паноҳгоҳ ёфтанд. Дар маҷмӯъ, зиёда аз 1,3 млн. нафар шаҳрвандони собиқ ҷумҳуриҳои шӯравӣ унвони “гуреза” ва “муҳоҷири маҷбурӣ”-ро соҳиб шуданд. Дар ин марид, ба аҳолии русзабон дар баробари русҳо, инчунин аҳолии таҳҷоӣ ва аъзои оилаҳои аз ҷиҳати этникӣ омехта, ки барои онҳо забони русӣ ҳамчун забони модарӣ ва ё муошират ба ҳисоб мерафт, дохил мешуданд. Дар ҷумҳуриҳои Қафқоз ва Осиёи Миёна аҳолии русзабон асосан қисмати зиёиёни илми-техникиро ташкил медонанд.
Ҳамзамон, омилҳои сиёсӣ билохира сабаби вусъатёбии бӯҳрони шадиди иқтисодӣ дар давлатҳои ИДМ гардида буданд. Бинобар канда шудани муносибатҳои иқтисодии ҷумҳуриҳои собиқ ИҶШС ва вайрон шудани сохтори ягонаи иқтисодии шӯравӣ, корхонаҳои азими саноатӣ аз фаъолият бозмонданд. Тадриҷан бӯҳрони иқтисодӣ ба корхонаҳои хурду миёна ва соҳаи кишоварзӣ низ таъсири худро расонид. Ҳамин тариқ, зиёд шудани фарқият дар сурат ва сохтори иқтисодии байни кишварҳои ИДМ, ба сохти зиндагии аҳолии ин давлатҳо таъсири гуногун расонид.
Дар ҳолати беҳтар кишварҳое (Россия, Қазоқистон, Туркманистон, Озорбойҷон) қарор гирифтанд, ки дорои манбаҳои бузурги боигариҳои табиии дар бозори ҷаҳон арзишманд, мебошанд. Бӯҳрони иқтисодии қаламрави собиқ иттиҳоди шӯравиро фаро гирифта, ба он оварда расонид, ки миқдори мардуми бо кор таъмин хеле коҳиш ёфта, ҳамчунин музди меҳнат бисёр паст фаромад. Дар натиҷа сатҳи зиндагии аҳолӣ ба таври назаррас паст фаромада, боиси паҳншавии қашшоқӣ гардид. Бегуфтугӯ, бартарии иқтисодии Россия нисбат ба дигар давлатҳои ИДМ, мавқеи онро, ҳамчун ҷалбкунандаи асосии муҳоҷирон муайян месозад. Масалан, ба ғайр аз марҳилаи кӯтоҳи бӯҳрон, ки бо дефолти соли 1998 дар ин кишвар вобастагӣ дошт, дар давоми ду даҳсолаи охир музди меҳнат дар Россия нисбат ба дигар давлатхои ИДМ, аз ҷумла Қазоқистон ба таври назаррас баланд буд.
Мавҷуд набудани ҷойи кори доимӣ, ки имконияти ба таври арзанда пеш бурдани зиндагиро медиҳад ва хоҳиши баромадан аз қашшоқӣ, яке аз омилҳои асосие мебошад, ки муҳоҷири меҳнатиро барои ҷустуҷӯи кор ба Россия ва Қазоқистон, водор месозад. Гарчанде ки баъди тадриҷан паси сар кардани бӯҳрони иқтисодӣ, аз нимаи дуюми соли 1990-ум минбаъд миқдори нафарони бо кор таъмин дар давлатҳои ИДМ мунтазам зиёд шуда истода бошад ҳам, ҳамзамон ин афзоишёбӣ ба раванди демографии давлатҳои Осиёи Миёна ва Озорбойҷон, ки миқдори аҳолии синни аз 15 то 60 сола бо суръат зиёд гардид, мувофиқ намеомад.
Зиёд будани миқдори аҳолии қобили меҳнат ва мавҷуд набудани ҷойи кор дар баъзе ҷумҳуриҳо, шаклдигаркунии муҳоҷиратро ба зуҳуроти дигари иҷтимоӣ-сиёсӣ–муҳоҷирати меҳнатӣ, оварда расонид. Аз рӯи хулосаи таҳлилгарон дар ин раванд тахминан 8-12 млн. шаҳрвандон, ё ин, ки 6-8% аҳолии аз ҷиҳати иқтисодӣ фаъоли давлатҳои минтақа, ҷалб шудаанд.
Сабабгори асосии муҳоҷирати меҳнатӣ, ин дифференсиатсияи давлатҳои ИДМ аз рӯи нишондодҳои иҷтимоӣ-иқтисодӣ мебошад. Аз он сабаб, ки дар аксар давлатҳои минтақа пастравии сатҳи зиндагӣ, бозмонии истеҳсолот ва зиёд шудани сатҳи бекорӣ ба назар мерасид, дар давлатҳои дигар (масъалан Россия ва Қазоқистон) вазъи устувори иҷтимоӣ-иқтисодӣ, бозори васеъи меҳнат ва маоши баланди корӣ, ҷой дорад. Ин омилҳо, дар робита бо наздикии ҷуғрофӣ, мавҷуд набудани низоми раводидӣ, «шафофии» сарҳади давлатӣ, умумияти фарҳангӣ ва забонӣ, мавҷудияти муносибатҳои хешу таборӣ ва робитаҳои корӣ, ҳамчунин қобили қабул будани дипломҳои таҳсилот, дар маҷмӯъ раванди муҳоҷирати меҳнатиро дар дохили давлатҳои ИДМ, ба фоидаи Россия ва Қазоқистон, ташкил медиҳад.
Дар ҳолати имрӯза муҳоҷирати меҳнатиро дар ИДМ аз рӯи хусусият ва натиҷанокии раванд, ба як чанд намуд ҷудо кардан мумкин аст. Аз ҷумла, ҳамаи давлатҳои минтақа ба се гурӯҳ – кишвархои «кирокунанда» («реципиенты») – Қазоқистон ва Россия; кишварҳои «кирошаванда» («доноры») – Тоҷикистон, Қирғизистон, Ӯзбекистон, Молдова, Украина, Белоруссия, Озорбойҷон, Гурҷистон, Арманистон; кишварҳои «руст» - Турманистон, тақсимбандӣ мегардад.
Дар вақти баррасии раванди муҳоҷират дар қаламрави собиқ иттиҳоди шӯравӣ, мо бояд қайд намоем, ки ҳанӯз аз нигоҳи таърих на он қадар пештар, ҳамаи собиқҷумҳуриҳои шӯравӣ қисми як давлати бузург ба ҳисоб рафта, зуҳуроти муҳоҷират дар дохили як иттиҳоди ташкилӣ ба амал меомад. Дар гузашта мансуб будан ба як давлати абарқудрат, боиси он гардид, ки дар байни аҳолии давлатҳои гуногун алоқаҳои наздик пайдо шуда, дар муоширати ҳамарӯза байни онҳо забони русӣ истифода мешуд.
Ҳамчунин, дар ин ҷода диаспораҳои калоне, ки аз намояндагони халқиятҳои дигари қисмҳои собиқ давлати абарқудрат иборат буданд, арзи вуҷуд намуданд. Бинобар сиёсати забонии аксари давлатҳои соҳибистиқлол, забони русӣ ҳамчун забони давлатӣ дар ин ҷумҳуриҳо аз байн рафта, соатҳои дарсӣ дар мактабҳои миёна кам гардида, ҳамчунин ба миқдори маҳдуд дар раванди таълим дар муассисаҳои олӣ истифода мешавад. Новобаста аз ин, муҳити ягонаи забонӣ гарчанде коҳиш ёфта бошад ҳам, лекин то ҳол ҷой дорад.
Ҳамзамон, бояд қайд намуд, ки муҳоҷирати меҳнатӣ дар минтақаҳои гуногуни Россия нисбатан зуҳуроти оммавӣ мебошад. Агар масъалаи мазкурро дар мисоли минтақаи федералии Приволжье баррасӣ намоем, гуфта метавонем, ки байни талабот ва пешниҳоди қувваи корӣ аз ҷиҳати омодагии касбии муҳоҷирон номувофиқӣ ба назар мерасад. Аз ҷумла, аксари корхонаҳои минтақаи федералии Приволжье ба кормандони касбҳои умумӣ, аз қабили ошпаз, фурӯшанда, ронанда, хиштчин, рангуборчӣ ва ғайра, ниёз доранд. Мисли пештара ба таври ҷиддӣ норасоии мутахассисони маълумоти олидор – духтурон, омӯзгорон ва муҳандисон ба назар мерасад. Дар як вақт, миқдори мутахассисони дорои маълумоти иқтисодӣ ва ҳуқуқӣ, ҳамчунин соҳаи коргузорӣ, аз талаботи ҷойдошта, ба таври назаррас зиёд мебошад.
Масъалаи тадриҷан баланд шудани синну соли кадрҳои баландихтисос ва нарасидани қувваи корӣ, дар ҳамаи корхонаҳои минтақа ҳалталаб боқӣ мемонад. Чунончи, миқдори ҷойҳои холӣ аз ҷониби кортаъмикунандагон ба Кумитаи давлатии меҳнат ва шуғли аҳолӣ пешниҳод мешуда, ҳамасола аз 50 ҳазор нафар мегузарад ( 2011 с. – 53,1 ҳазор, 2012 с. – 59,2 ҳазор, 2013 с.- 56,5 ҳазор нафар), ҳамзамон миқдори ҷойҳои холии қайдшуда, бо истифодаи ҳамаи унсурҳои мусоидаткунандаи шуғли аҳолӣ, танҳо ба миқдори 35% пур карда мешавад, ки сабаби чунин ҳолат, ин сатҳи пасти музди меҳнат, шароити вазнини меҳнат ва ғайра, ба ҳисоб меравад.
Қобили қайд аст, ки саҳми кормандони хориҷӣ дар қиёс бо теъдоди умумии аҳолии дар иқтисодиёт иштироккунанда, ҳамагӣ 1- 1,5% ташкил медиҳад, ки ин ҳолат аз вобастагии на он қадар зиёд аз қувваи кори хориҷӣ шаҳодат медиҳад.
Вақтҳои охир аз ҷониби вазоратҳои марбут эҳтиёҷоти бозори меҳнати минтақаҳо ба қувваи кории бетахассус ва тахассусаш паст ба қайд гирифта мешавад, ки онҳо асосан дар соҳаҳои хоҷагиҳои қишлоқ ва ҷангал, сохтмон, коммуналӣ ва иҷтимоӣ, тарабхонаву меҳмонхонаҳо истифода мешаванд.
Таҳқиқи мутахассисони соҳа нишон медиҳад, ки омилҳои асосии мақсаднокии иқтисодии истифодаи меҳнати муҳоҷирон аз ҷониби кордиҳандагон, инҳо шуда метавонанд:
- сарфа намудани хароҷотҳобарои ташкил намудани фонди музди меҳнат. Аз рӯи қонунҳои амалкунанда, аз ҳисоби маоши шаҳрвандони хориҷӣ, барои суғуртаи нафақавӣ хаққи суғуртави амалӣ карда намешавад(дар ҳолати ба таври таъҷили бастани шартнома ба мӯҳлати на камтар аз 6 моҳ). Ҳамчунин ба суғуртаи ҳатмии тиббӣ ва иҷтимоӣ низ маблағ пардохт карда намешавад;
- пур кардани ҷойҳои холии кории беталабгор. Аз рӯи баъзе касбҳо миқдори ҷойҳои холии корӣ, аз миқдори нафарони бекори ба қайд гирифташуда, даҳҳо маротиба зиёд мебошад;
- ҷой доштани имконияти бе кашида шудан ба ҷавобгарӣ, вайрон кардани талаботҳои қонунгузории меҳнат нисбати муҳоҷирон, аз ҷумла бо роҳи зиёд намудани давомнокӣ ва фаъолнокии рӯзи корӣ.
Чӣ хеле дар боло қайд гардид, айни ҳол Дар кишвари Русия теъдоди бисёртариқувваи кории хориҷӣ ба сохаи сохтмон ҷалб карда мешавад. Ба соҳаи мазкури иқтисодиёт зиёда аз 70% иҷозатномаи барои кор додашуда рост меояд. Ҳамзамон дар вақти чорабиниҳои санҷишии мақомоти назоратӣ, миқдори зиёди муҳоҷирони ба таври ғайриқонунӣ фаъолияткунанда, ошкор карда мешаванд. Бо назардошти он, ки ширкатҳои алоҳида ба номи шахсони сохта, ки асосан шаҳрвандони ғайриқобили пардохткунӣ мебошанд, ҳуҷҷатгузорӣ карда мешаванд, самарнокии чунин чорабиниҳо паст мегардад. Дар натиҷа маблағҳои ҷарима аз 250-800 ҳазор то 2-5 ҳазор паст мефарояд, ё умуман пардохт карда намешавад.
Ҳамзамон, асосҳои ҳуқуқии ҷорӣ, ки ҷудо намудани квотаҳоро пешбинӣ мекунад, барои пайдоиши зуҳуротҳои коррупсионӣ дар мақомоти иҷроияи ҳокимият замина мегузорад. Сабаби асосии чунин ҳолат, ин мавҷуд набудани тартиби муайяни фаъолияти комиссияи байниидоравӣ оид ба сиёсати муҳоҷират дар субектҳои Федератсияи Россия ва тақсимоти ӯҳдадориҳо байни идораҳо дар маъсалаи миқдори квотаҳои додашуда, мебошад.
Дар навбати худ, мавҷуд набудани сохтори амалкунандае, ки хусусиятҳои хоси ташаккулёбии ваъзиятро дар бозори меҳнат, бо назардошти зиёд гардидани раванди муҳоҷират, ба танзим медарорад, дар соҳаҳои иҷтимоиёт ва иқтисодиёт, хатари амниятиро ба амал меорад.
Зиёд гардидани истифодаии қувваи кории хориҷӣ дар минтақаи федералии Приволже, боиси он шуда истодааст, ки дар баъзе ноҳияҳои музофотии минтақа, равандҳои беназорат, вобаста ба зиёд гардидани норозигии аҳолии таҳҷойӣ дар масъалаҳои ҷалби қувваи кори муҳоҷирон дар корхонаву идораҳои сохтори гуногуни иқтисодиёт, маҳдуд кардани онҳо дар соҳаҳои гуногун, риоя нагардидани анъанаву қоидаҳои рафтор дар маҳалли будубош, ба вуқӯъ пайвастани низоъҳо байни намояндагони миллатҳои гуногун, он ҳолат мусоидат карда истодааст, ки солҳоиохир дар мактабҳои таҳсилоти умумӣ миқдори хонандагоне, ки аз Қафқоз ва Осиёи Миёна мебошанд, афзуда истодааст. Дар мактабҳои алоҳида онҳо аз рӯи нишонаи миллӣ ба гурӯҳҳо ҷамъ мешаванд, ки хусусияти хоси чунин гурӯҳҳо ин мутаҳҳидӣ ва муносибати ҳавобаландона нисбати аҳолии таҳҷойӣ мебошад.
Маълумотҳои омории расмӣ аз он шаҳодат медиҳад, ки убури сарҳади давлатии ФР аз ҷониби аксари хориҷиён ба таври қонунӣ сурат мегирад. Лекин, баъдан қисме аз онҳо ба ҳолати ғайриқонунӣ мегузаранд, чунки дар вақти будубош ва фаъолияти меҳнатӣ шаҳрвандони хориҷӣқонунҳои амалкунандаи Россияро, ки ба қайди давлатӣ гузоштан ва гирифтани иҷозатнома барои кор дар қаламрави Россияро ӯҳдадор мекунад, риоя намекунанд. Дар бисёри ҳолатҳо ба ташкили будубоши ғайриқонунии муҳоҷирон шахсони инфиродӣ ва ҳуқуқие, ки қувваи кориихориҷиёнро дар корхонаҳои минтақа истифода мебаранд, алоқаманд мебошанд. Ғайр аз ин,шаҳрвандони хориҷӣ дар мавридҳои алоҳида аз имкониятҳои гурӯҳҳои муташаккили ҷиноӣ истифода мебаранд, ки ба таҳияи ҳуҷҷатҳои қалбакии иҷозатдиҳандаи будубош ва кор дар қаламрави ФР машғуланд.
Чӣ хеле, ки дар боло қайд гардид, яке аз муаммоҳои асосии фаъолияти муҳоҷирон дар минтақаи федералии Приволже, ин аз ҷониби қисми зиёди хориҷиён надонистани забони русӣ мебошад. Дар ин асно, онҳо барои гирифтани ҳар гуна иҷозатномаҳо ва ҳуҷҷатҳои огоҳикунанда, имконияти ба таври мустақилона ба мақомотҳои иҷроияи ҳокимияти давлатӣ муроҷиат намудан, ҳамчунин муроҷиат бо ариза оид ба вайрон гардидани ҳуқуқу озодиашонро надоранд. Омили мазкур ба таври васеъ аз ҷониби шахсони миёнарав, ки худ дар аксар маврид аз Осиёи Миёна ва Қафқоз мебошанд, истифода мегардад. Онҳо аз муҳоҷирони навомада барои мусоидат дар дастрас намудани иҷозатнома барои кор маблағҳои калон ситонида, ҳамчунин дар дигар маврид ба таври ғайриқонунӣ, бе доштани иҷозатномаҳои қайдгардида бо кор таъмин менамоянд. Ҳамин тавр, шахсони миёнарав муҳоҷирони нав ба ФР омадаро ба амалҳои ғайриқонунӣ водор мекунанд.
Муҳоҷирони меҳнатӣ барои паҳншавии ҷараёнҳои динии ифротӣ ҳамчунин ҷинояткории умумиллӣ ва муташаккил заминаи иҷтимоӣ мешаванд.
Қисми зиёди аҳолии таҳҷоӣ (31,1%) – и дар минтақаи федеролии Приволже бино ба натиҷаи пурсишҳои иҷтимоӣ, ки соли 2013 дар Тотористон гузаронида шуда буд, нисбати муҳоҷирон назари манфӣ доранд.
Дар ин минтақа аз соли 2010 то ин ҷониб нишонаҳои ташкилёбӣ ва фаъолшавии гурӯҳҳои ҷиноии этникӣ, аз ҳисоби намояндагони минтақаҳои Қафқоз ва Осиёи Миёна, ба қайд гирифта мешавад. Шумораи ҷиноятҳои аз ҷониби шаҳрвандони хориҷӣ содиргардида, тақрибан 1%- и миқдори умумии ҷиноятҳои дар минтақа содиршударо ташкил медиҳад. Аммо бисёрии ҷиноятҳои аз ҷониби намояндагони давлатҳои Осиёи Миёна ва Қафқоз содир гардида, дар ҷамъият ва воситаҳои ахбори омма, баҳсҳои зиёдро ба миён овардаанд. Аз тарафи дигар, соли гузашта дар минтақаи федеролии Приволже муташанниҷ шудани муносибатҳои байнимиллӣ, боиси авҷ гирифтани ҳисси миллатгароӣ дар байни аҳолии таҳҷойӣ, алалхусус миёни хонандагон ва донишҷӯёни ҷавон гардид.
Айни ҳол, оид ба тарафҳои мусбӣ ва манфии муҳоҷирати меҳнатӣ барои Россия баҳсҳи мухталиф ба миён меоянд. Аз як тараф муҳоҷирати меҳнатӣ бисёр ҷабҳаҳои мусбиро доро мебошад. Ба туфайли муҳоҷирон соҳаҳои гуногуни иқтисодиёт, аз қабили савдо, сохтумон, нақлиёт, хоҷагии қишлоқ ва ғайра ташаккул меёбад. Муҳоҷирон дар бозори меҳнат ҷойҳои холии беталаботро пур мекунанд.
Аз сӯи дигар, дар қаламрави ИДМ муҳоҷирати меҳнатӣ раванди назарраси интиқоли пулиро ба миён овардааст. Аз рӯи ҳисобҳои тақрибӣ, ҳамасола аз ҳудуди Россия муҳоҷирон то 15 млрд. доллари ИМА-ро берун интиқол медиҳанд. Ҳангоми шафофияти пурраи интиқоли пулӣ, ин ҳолат барои кишвари мо 4,5 млрд. фоида (аз рӯи нишондодҳои пасттарини андоз аз ҳисоби фоидаи шахсони инфиродӣ- 30%) аз ҳисоби пардохтҳои андоз, ба ғайр аз пардохтҳои иҷтимоӣ, оварда метавонад.
Самараи асосии иқтисодӣ барои кишварҳои интиқолкунандаи муҳоҷирон, ин коҳиш додани норасогии баланси пардохти аз ҳисоби воридоти маблағҳои интиқолӣ мебошад. Дар давраи ҳозира муҳоҷирати меҳнатӣ на танҳо як роҳи зиндагии қисми зиёди аҳолӣ, балки ба раванди худҷории ба ҳамомезиши иқтисодии давлатҳои алоҳидаи ИДМ табдил ёфтааст.
Ҳамзамон, ба тарафҳои манфии муҳоҷирати меҳнатӣ омилҳои зеринро дохил кардан мумкин аст: инкишофи иқтисодиёти ғайриқонунӣ, демпинги сатҳи маоши меҳнат, дигаргуншавии таркиби этники аҳолӣ, ташкилёбии маҳалҳои этникӣ, вусъатёбии нооромиҳои байнимиллӣ.
Аз рӯи нишонаҳои этникӣ, зист ва фаъолияти якҷояи муҳоҷиронро дар маҳалҳои алоҳида («этнических анклавов»), яке аз равандҳои номатлуб арзёбӣ кардан мумкин аст. Чунин ҳолат раванди воридшавии муҳоҷиронро ба ҷамъият мушкил ва дар баъзе мавридҳо ғайриимкон мегардонад. Аз муҳити беруна боз набудани ҷамъиятҳои этникӣ, муносибати манфӣ ва нобовариро нисбати муҳоҷирон аз тарафи аҳолии таҳҷоӣ зиёд карда, ба мураккаб гардидани муносибатҳои байнимиллӣ замина мегузорад.
Вақтҳои охир масъалаҳои ба муҳоҷират вобаста, яке аз бандҳои асосии барномаҳо дар шиорҳои сиёсии ҳизбу ҳаракатҳои гуногун шудаанд. Масъалаи “Бо муҳоҷират чӣ бояд кард – мубориза бурд ё дастгирӣ намуд?”, ҷамъиятро ба ду гурӯҳи калон ҷудо намудааст. Муаммои мазкур аз соҳаи демографӣ ба соҳаи иқтисодӣ ва сиёсат гузашта, моро дар зиндагии ҳаррӯзаамон пайгирӣ менамояд.

Подробнее ...
Подписаться на этот канал RSS